Macedonia / Zrze – furta i isichija

Kiedy go poznałem, Nikodem był najmłodszym z mnichów, żyjących w klasztorze w Zrze. Klasztor znajduje się w centralnej, górzystej części Macedonii, w lesie nad skalnym urwiskiem.

W całym, 2-milionowym kraju żyjących według reguły św. Bazylego mnichów jest ledwie ponad stu. Ale Nikodem twierdzi, że „Makedoncy to monacholubymyj narod”, i że powołań jest coraz więcej. Zrze jest siedzibą igumena, ich przełożonego. Nikodem zaś pełni obowiązki przy furcie. W związku z tym ma kontakty z przybyszami – turystami i wiernymi, którzy tu często zaglądają, gdyż z Zrze pochodzi jedna z najcenniejszych macedońskich ikon, XV-wieczna Matka Boska Pelagonitissa. Ma takie znaczenie dla Macedończyków jak dla nas Matka Boska Częstochowska. Tyle, że w cerkwi znajduje się kopia, a oryginał można podziwiać w muzeum w Skopie. W okolicy Zrze są liczne groty, które stanowiły niegdyś miejsca odosobnienia. Nikodem też marzy o tej drodze, prowadzącej do ciszy w Bogu. Isichiji, czyli pełnego zjednoczenia z Bogiem. Jak każdy mnich ślubował jednak czystość, ubóstwo i… posłuszeństwo. Póki co, podejmuje więc gości poczęstunkiem, choćby najskromniejszym, ale zgodnym z kultywowanym w prawosławnych klasztorach obyczajem. Groty natomiast są na razie puste. Żaden bowiem ze współczesnych macedońskich mnichów nie osiągnął jeszcze ciszy w Bogu. Są… za młodzi. Nawet igumen. W ostatnich latach próbował tej drogi tylko jeden mnich. W tym celu udał się nawet do greckiej Macedonii i rozpoczął żywot w jaskini na Świętej Górze Atos. Nie miał jednak szczęścia, gdyż po rozpadzie Jugosławii i powstaniu państwa macedońskiego, stosunki z Grecją są wciąż napięte. Greccy Macedończycy nie chcą zaakceptować, że słowiański kraj odwołuje się do tradycji Aleksandra Macedońskiego, a na fladze ma jego złociste słońce, nie mówiąc już o nazwie… Z takich oto, zgoła przyziemnych powodów, Macedonia jest określana na forum międzynarodowym jako Była Jugosłowiańska Republika Macedonii (FYROM – od skrótu angielskiej nazwy Former Yugoslav Republic of Macedonia), a Grecy nie przedłużyli mnichowi wizy.

Tekst był publikowany na łamach magazynu „Świat. Podróże. Kultura.” pt. „W drodze do Boga” (czerwiec 2010).

English version: „Towards God”

Reklamy

Skomentuj jeśli chcesz

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

w

Connecting to %s