Niemcy / Berlin – Brama Brandenburska

Brandenburger Tor jest najbardziej znanym na świecie berlińskim symbolem. W cytowanym często przemówieniu Richard von Weizsäcker *, na początku lat 80. XX w. podówczas burmistrz Berlina Zachodniego powiedział: „Dopóki Brama Brandeburska będzie zamknięta, dopóty kwestia niemiecka pozostanie nierozwiązana”.

W podzielonym po II wojnie światowej Berlinie, Brama Brandenburska znalazła się za murem, w strefie śmierci, czyli w pasie ziemi niczyjej. Chociaż pod opieką NRD-owskich strażników, ale otwarto ją dla zwiedzających z obu stron. Powojenna rekonstrukcja należała wtedy do rzadkich aktów współpracy władz podzielonego miasta. Oficjalni goście ze świata chętnie pod nią przemawiali, zwłaszcza zwracając się do politycznych przeciwników. Stamtąd Ronald Regan apelował w 1987 r. do Michaiła Gorbaczowa o otwarcie bramy, co miałoby zwiastować pokój i normalizację stosunków między Wschodem a Zachodem. Ostatecznie pod Bramą uścisnęli sobie dłonie w 1989 r. kanclerz Helmut Kohl z NRD-owskim premierem Hansem Modrowem i akt zjednoczenia Niemiec stał się faktem.

Brama Brandenburska jest jedyną która przetrwała z kilkunastu wiodących do dawnego Berlina. Na wschodnim krańcu ciągnącej się spod niej alei Unter den Linden (pod lipami) znajdowała się rezydencja króla Prus Fryderyka Wilhelma II. To na jego polecenie Bramę wzniósł w latach 1788-1791 Carl Gotthard Langhans. W klasycystycznej budowli 12 doryckich kolumn o wysokości 15 m każda tworzy dwa równoległe szpalery z przejściami dla pieszych. Kryją się między nimi posągi Marsa i Minerwy. Attykę zdobi relief przedstawiający czyny Heraklesa.

Na szczycie budowli umieszczono żeliwną kwadrygę (wykonał ją Johann Gottfried Schadow). Czwórką koni powozi bogini zwycięstwa. A że budowlę wzorowano na prowadzących z Aten na Akropol Propylejach, powożącą kwadrygą postać nazwano Ateną znad Szprewy. Konie kierują się na wschód ku dawnej królewskiej rezydencji i centralnej niegdyś części miasta, któremu zwycięska bogini przynosi pokój. Początek alei stanowi rozległy Plac Paryski (Pariser Platz) przed Bramą, otoczony monumentalnymi klasycystycznymi gmachami. Unter den Linden, za czasów NRD główna aleja Wschodniego Berlina, jest dziś jednym z kluczowych traktów niemieckiej stolicy. Na zachód od Bramy rozciąga się Tiergarten, a kilkaset metrów na północ wznosi się Reichstag i wije malownicza Spreeufer Promenade.

Symbol i świadek wydarzeń. Od chwili powstania, Brama Brandenburska uznawana była za za symbol miasta i całej Rzeszy. Nic więc dziwnego, że kwadrygę zdjęto w 1806 r. na rozkaz Napoleona i wywieziono do Paryża. Odzyskał ją kilka lat później dowodzący pruskimi wojskami okupującymi stolicę Francji generał Ernst von Pfuel. Naziści uznali ją za jeden z symboli III Rzeszy. Przed zniszczeniem pod koniec II wojny światowej uchroniło Bramę również jej symboliczne znaczenie. Jako pierwsi zwycięską flagę zawiesili na niej w 1945 r. Rosjanie. Potem załopotały sztandary pozostałych aliantów. Dziś obiekt podziwiają tysiące turystów, a na Placu Paryskim odbywają się koncerty, wystawy i happeningi. Brama trafiła do albumów, na pamiątkowe pocztówki i rewers bitych w Niemczech monet o nominale 50 centów.

* Richard von Weizsäcker – Człowiek Roku 2011 „Gazety Wyborczej”

INFO
www.berlin.de
www.stadtentwicklung.berlin.de

Reklamy

Jedna myśl w temacie “Niemcy / Berlin – Brama Brandenburska

Skomentuj jeśli chcesz

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.