Karol IV – czemu go Czesi kochają?

Kiedy 14 maja 1316 roku w komnatach królowej Elżbiety, żony Jana Luksemburskiego rozległ się krzyk noworodka, nikt nie przypuszczał, że wyrośnie z niego jeden z najpotężniejszych władców średniowiecznej Europy.

W 2016 roku, Czesi uroczyście celebrują jubileusz 700-lecia narodzin Karola IV. Za jego bowiem panowania nastał złoty wiek dla Czech, i dla Pragi. Król czeski, a od 1355 roku cesarz, władca Świętego Cesarstwa Rzymskiego z rodzinnego miasta uczynił stolicę kraju i cesarstwa. Jako zręczny dyplomata doprowadził do pokoju z sąsiadami i poszerzał sukcesywnie granice swego władztwa. Jako prawodawca wydał w 1356 roku Złotą Bullę, ustalając listę elektorów i zasady wyboru cesarzy. Zadbał o czeski przekład Biblii. Lokował i nadawał przywileje gospodarcze miastom Środkowej Europy, od Moraw po Frankonię i Brandenburgię. W tym Kutnej Horze, w której działały kopalnie srebra, poważne źródło dochodów królewskiego skarbca. I miastu Broumov, w którym sprowadzeni w 1348 roku benedyktyni założyli jeden ze starszych, funkcjonujących po dziś dzień browarów. Odkrywszy podczas polowania ciepłe wody o zdrowotnych właściwościach założył miasto zwane Karlbadem, znane współcześnie jako Karlowe Wary, jedno z najstarszych i najbardziej luksusowych uzdrowisk Europy.

Symbolami Pragi Karola IV są Most Karola i Hradczany z archikatedrą św. Wita, fot. Paweł Wroński
Symbolami Pragi Karola IV są Most Karola i Hradczany z archikatedrą św. Wita, fot. Paweł Wroński

Jako mecenas sztuki pozostawił po sobie jeden z najwspanialszy czeskich zamków – Karlštejn, w samej zaś Pradze założył Nowe Miasto i rozbudował Hradczany. Dzięki niemu w Pradze rozgościli się arcybiskupi, a niebo nad stolicą zarysowały wieże imponującej archikatedry św. Wita. Położył też osobiście kamień węgielny pod budowę najwspanialszego z mostów nad Wełtawą, nazwanego kilka stuleci później jego imieniem – Mostu Karola. Zaskarbił sobie serca i wsparcie uczonych, zakładając w Pradze pierwszy w Europie Środkowej Uniwersytet. Na Morawach rozpowszechnił uprawę winorośli, tworząc podwaliny trwającej po dziś dzień produkcji wina w regionie.

Sprawdził się też jako ojciec, płodząc 12 dzieci w związkach z czterema kolejnymi żonami. 13. dziecku, nieślubnemu synowi, zapewnił przyszłość poprzez korzystne małżeństwo. Prawowitemu następcy, Wacławowi, utorował drogę do cesarskiego tronu, zapewniając poparcie elektorów zręcznymi zabiegami politycznymi i szeregiem korzystnych sojuszy. Młodszemu zaś Zygmuntowi, zapewnił sukcesję na tronach Polski i Węgier. Czechy za panowania Karola i jego syna Wacława były pępkiem Europy. A twórca ich potęgi, wszechstronnie wykształcony, władający pięcioma językami Karol IV, przeszedł do historii jako Ojciec Narodu Czeskiego (Otec národaOtec vlasti, łac. Pater patriae*).

OTW_Praga-Karola-IV_411
Brama Mostowa w Pradze, na froncie postacie (od lewej) – Karola, św. Wita i następcy Karola – Wacława, fot. Paweł Wroński

 

* Pater Patriae – wzorem starożytnym – tytuł przysługujący w średniowieczu królom królów czyli cesarzom. W znaczeniu ojciec narodu, historiografowie czescy przypisali go Karolowi IV ze względu na wielkie zasługi dla rozwoju czeskiej państwowości.

 


INFO
O miejscach związanych w Czechach z Karolem IV (po polsku): www.czechtourism.com
O dokonaniach władcy: www.otecvlasti.eu

Infografika ukazuje sfery dokonań Karola IV Luksemburskiego (zaczerpnięte ze stron poświęconych mu jako Ojcu Narodu Czeskiego)
Infografika ukazuje sfery dokonań Karola IV Luksemburskiego (zaczerpnięte ze stron poświęconych mu jako Ojcu Narodu Czeskiego)

Materiał publikowany w portalu http://magazynswiat.pl w cyklu Czechy Karola IV.

Reklamy

Skomentuj jeśli chcesz

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

w

Connecting to %s