Lake Nakuru – ostoja flamingów

Jedno z najważniejszych sanktuariów przyrody w Kenii – Jezioro Nakuru, leży na dnie Wielkiego Rowu Afrykańskiego. Stan wody w akwenie się zmienia, ale zawsze żerują w niej flamingi. Z obecności setek tysięcy tych ptaków, Nakuru słynie przede wszystkim.

W otoczeniu jeziora żyją też białe i pospolite (czarne) nosorożce, żyrafy Rothschilda, zebry, bawoły, lamparty i lwy. A na skalistych wzgórzach tworzących krawędź Rowu, przypominające nieco naszego świstaka góralki oraz barwne jaszczurki. Szczególnie góralki upodobały sobie to miejsce. Nie dość bowiem, że jest nasłonecznione, a wśród brunatnych, pokrytych porostami głazów łatwo znajdują schronienie, to jeszcze, podziwiający stąd panoramę turyści, chętnie dzielą się z nimi piknikowymi zapasami.

Park Narodowy Jeziora Nakuru zajmuje obszar 118 km2. Łatwo się tam dostać z oddalonego o około 2 godzin jazdy samochodem Nairobi. Jest więc popularnym celem kenijskich safari.


kenya-wildlife-service-logo_zolteINFO
Park Narodowy Jeziora Nakuru w portalu Kenya Wildlife Service: www.kws.go.ke

Biało różowa wstęga widoczna na wodach Jeziora Nakuru, to setki tysięcy żerujących przy jego brzegach flamingów, fot. Paweł Wroński
Biało różowa wstęga widoczna na wodach Jeziora Nakuru, to setki tysięcy żerujących przy jego brzegach flamingów, fot. Paweł Wroński
Reklamy

1500 hipopotamów z Lake Naivasha

Drugie obok Lake Nakuru, położone na dnie Wielkiego Afrykańskiego Rowu jezioro kenijskie, i podobnie jak tamto, cenne sanktuarium przyrody. O ile jednak na Nakuru królują zwiewne flamingi, o tyle Naivashę upodobały sobie hipopotamy.

Zapewne dogadzają im błotniste brzegi jeziora i obfitość ryb, o które zabiegają oprócz tych wielkich zwierząt, jedynie okoliczni rybacy. Wielkie cielska, pojedynczo i w rodzinnych grupach, tworzą na tafli jeziora żywe, zdawałoby się nieruchome wyspy. Towarzyszą im zazwyczaj czaple olbrzymie (Ardea Goliath) lub kormorany (Phalacrocorax Carbo), polujące na ryby i mniejsze ptaki, żerujące na skórze głównych lokatorów jeziora.

Populację hipopotamów żyjących w wodach Lake Naivasha szacuje się dziś na 1500 sztuk, zaś liczbę gatunków tutejszego ptactwa na 400.

Wystarczy wynająć rybacką łódź, by oglądać ich świat z bliska. Najlepiej wyruszyć jak najwcześniej, zanim upał zniechęci zwierzęta do jakiejkolwiek aktywności. Wioślarze muszą jednak zachować ostrożność, bo gdy czuwające nad bezpieczeństwem rodziny samce uznają, że łódź podpływa zbyt blisko, zaatakują. A wtedy okazuje się, że nie są ociężałe. Wręcz przeciwnie, potrafią się poruszać błyskawicznie, a łódź w żaden sposób nie oprze się ich sile. Podobnie na brzegu – człowiek, który stanie między hipopotamem a wodą – wyzywa los, bo zwierzę może go po prostu stratować. Dlatego na granicach parkowych jest rozciągnięte elektryczne ogrodzenie. Stanowi barierę dla ludzi, którzy chcieliby się dostać na brzeg, i zniechęca zwierzęta przed opuszczaniem parku.

Jezioro leży na wysokości 1884 m. To najwyżej położony zbiornik w Wielkim Rowie Afrykańskim (Great Rift Valley), i jedyny ze świeżą wodą, gdyż zasilają go rzeki Malewa i Gilgil. Gniazdujące tu ptactwo otacza opieką, istniejące od 1929 roku Lake Naivasha Riparian Association, wyróżnione za swą działalność nagrodą RAMSAR w 1999.

Okolice jeziora słyną z uprawy warzyw i roślin, przede wszystkim sadzonek róż. Kenia jest obecnie ich najważniejszym producentem na świecie. Naturalnym fenomenem są wody termalne, występujące w postwulkanicznych skałach w otoczeniu akwenu. Ich eksploatacja przyczyniła się w ostatnich latach do rozwoju hoteli i SPA. Tym bardziej, że Lake Naivasha leży zaledwie 95 km na północny zachód od Nairobi, i chętnie osiedlają się nad nim Europejczycy.

Wiejące często wiatry powodują wysokie fale na jeziorze, i dlatego Masajowie nazywali je Nai’posha – szorstką wodą. Brytyjczycy przekręcili niezrozumiałą dla siebie nazwę na Naivasha.


kenya-wildlife-service-logo_zolteLake Naivasha Riparian Association (LNRA): www.wli.wwt.org.uk oraz www.web.ncf.ca
O uprawach róż w Kenii: www.fao.org

Chrońmy ginącą przyrodę

Tym pięknym bannerem African Wildlife Foundation promuje zabiegi ma rzecz badań i ochrony 27 gatunków zwierząt zagrożonych w Afryce wyginięciem lub ginących.

Sylwetki nosorożca i słonia, zwracają uwagę na 2 spośród nich, o których uratowanie toczy się prawdziwa wojna z nielegalnie polującymi miłośnikami trofeów, a co gorsza z kłusownikami. Kość słoniowa i sproszkowany róg nosorożca osiągają bowiem zawrotne ceny, szczególnie na rynkach krajów Dalekiego Wschodu. Są tam traktowane jako lokata kapitału (kość słoniowa i wykonane z niej dzieła sztuki, zwłaszcza misterne rzeźby) oraz remedium na liczne przypadłości z impotencją na czele (róg nosorożca). W efekcie setki tych zwierząt, symboli Czarnego Lądu, padają każdego roku ofiarą kłusowników. Od 45 lat w Indiach prowadzona jest przez National Tiger Conservation Authority akcja zapoczątkowana przez Indirę Gandhi na rzecz ochrony tygrysów bengalskich – Project Tiger. Padają ofiarą kłusowników, bo ich skóra jest warta na czarnym rynku tysiące dolarów. Oto jeden z promujących akcję bannerów.

End Tiger Trade
End Tiger Trade

Jeszcze inny przykład działań na rzecz gatunków wymagających szczególnej ochrony stanowią przedsięwzięcia Borneo Orangutan Survival Foundation (BOS). Wśród wysp Indonezji sanktuarium orangutanów znajduje się na Borneo. Niestety, te człekokształtne małpy żyją wśród drzew tropikalnych lasów. Te zaś są niszczone, karczowane, by zamieniać rozległe obszary wyspy w plantacje palmowe – dla pozyskiwania oleju palmowego. A na palmy orangutany jakoś nie chcą się przeprowadzić!

Borneo Orangutan Survival Foundation
Borneo Orangutan Survival Foundation

Polska odnotowała ogromne sukcesy w dziedzinie reintrodukcji gatunków, zwłaszcza tak efektownych zwierząt jak żubry, czy koniki polskie w typie tarpana. Od lat toczy się batalia o ochronę wilków, czy naszego drapieżnego kota – rysia. Oto jeden ze znalezionych przez nas bannerów na rzecz ochrony wilków (akcji patronuje WWF Polska).

Chrońmy wilki
Chrońmy wilki

Lista gatunków zagrożonych jet jednak znacznie szersza, a na jej czele znalazły się stworzenia dużo mniej efektowne, a w konsekwencji niemal nieznane – np. gatunki małży, czy owadów (istnieją podobne listy zagrożonych gatunków roślin!). Jak podaje WWF – co czwarty gatunek ssaków, co ósmy ptaków i aż co trzeci gatunek płazów może wkrótce zniknąć z powierzchni Ziemi !

INFO
African Wildlife Foundation: www.awf.org
National Tiger Conservation Authority (Project Tiger): http://projecttiger.nic.in/
Borneo Orangutan Survival Foundation: http://orangutan.or.id/
World Wide Fund for Nature (WWF Poland): www.wwf.pl

BOS Foundation
BOS Foundation

Material przygotowany dla portalu http://magazynswiat.pl

Kość słoniowa najlepiej prezentuje się… u słoni!

Apel African Wildlife Foundation przeciwko zabijaniu słoni dla ich kłów! Krótki film z dramatycznym przesłaniem, publikowany przez AWF, m.in. na: www.facebook.com i www.youtube.com

* * * * *

Śledź informacje African Wildlife Foundation

Materiał publikowany w portalu http://magazynswiat.pl/

Kenia – żyrafiarnia w Nairobi

Oko w oko z żyrafą, bez zadzierania głowy. Żeby pogłaskać zwierzę po pysku równie miłym jak zaprzyjaźnionego psa. Nakarmić smakołykami, za którymi długoszyje ssaki przepadają, a nawet – jeśli ktoś odważny – pocałować. To jest możliwe. W stolicy Kenii, w Nairobi.

Organizacja African Fund for Endangered Wildlife Kenya (AFEW (K) LTD) założyła tę placówkę w 1979 roku z inicjatywy Jocka i Betty Leslie-Melvile’ów. Zgodnie z ich ideą, to nie jest wyspecjalizowane wąsko zoo, ale centrum edukacyjne, w którym człowiek może lepiej poznać i zrozumieć Żyrafy Rotschilda (giraffa camelopardalis rothschildi), gatunek specyficzny jedynie dla Czarnego Lądu.

Kluczem do tego poznania jest umieszczona między wybiegami wieża z galerią na wysokości głów dorosłych żyraf. Na takiej właśnie, żebyśmy my ludzie nie musieli zadzierać głów, a żyrafy schylać się. Krótko mówiąc – pomysłowy kompromis. Żyraf nie trzeba jakoś szczególnie zachęcać do kontaktów z ludźmi. Zaglądają ciekawie do galerii, i nie unikają dotyku.

Głównym jednak zadaniem centrum jest obserwacja i poznawanie gatunku. Opieka nad dorosłymi osobnikami i pomoc w przejściu do naturalnego środowiska urodzonym w niewoli. Procedurze podlegają młode po osiągnięciu dojrzałości, czyli w wieku 2 lat. Odkąd centrum istnieje, poddano jej skutecznie ponad 50 osobników, które żyją dziś na wolności w obszarach chronionych na terenie całego kraju. Na co dzień w centrum odbywają się oryginalne lekcje przyrody dla dzieci z kenijskich szkół. Placówka otwarta jest także codziennie dla zwiedzających.

Giraffe Centre
Duma Road, Nairobi
e-mail: info@giraffecenter.org
www.giraffecenter.org

Tekst publikowany w portalu magazynswiat.pl

Maroko – zachodnia rubież islamu

Królestwo Maroka należy do krajów Maghrebu (co znaczy zachodnich, zgodnie z określeniem przybyłych ze wschodu Arabów). Geograficznie zajmuje północno-zachodni cypel Afryki, rozpościerając się u północnych podnóży gór Atlas, na brzegach Morza Śródziemnego i Atlantyku. Do Maroka należy także fragment Sahary, rozciągający się na terenach spornych, uznawanych za okupowane przez Maroko przez dążąca do uznania przez świat za niepodległą Saharyjską Arabską Republikę Demokratyczną. Kulturowo, Maroko stanowi zachodnią rubież islamu. Ożywione kontakty handlowe oraz związki z Europą datujące się od czasów rzymskich sprawiają, że ortodoksyjne ruchy islamistyczne nie znajdują w Maroku silnego oparcia. Pamiątki przeszłości koncentrują się w barwnych miastach, zwłaszcza w Fezie, Marrakeszu, Casablance, Meknes czy Rabacie. Na prowincji wciąż żywa jest kultura nomadów – Beduinów i Berberów.

Powierzchnia: 446,55 tys. km2

Ludność: 33,23 mln.

Stolica: Rabat (1,82 mln. mieszkańców)

Główna religia: islam (wyznawany przez 99,6% populacji)

Waluta: dirham marokański (1 MAD – 0,38 PLN w 2015; kalkulator walut), dzieli się na 100 centimes

Języki urzędowe: arabski, berberski (tamazight, jakim posługują się Berberowie z gór Atlas)

Czas: obowiązuje czas Greenwich

Na liście UNESCO: medyna (tradycyjna dzielnica arabskiego miasta) w Fezie, medyna w Marrakeszu, medyna w Tetuanie, medyna w Essaouira, ksar (ufortyfikowana osada) w Ait-Bin-Haddu, zabytkowe miasto Meknes, stanowisko archeologiczne w Volubilis, miasto Mazagan

Maroko na ekranach kin: w plenerach i miastach Maroka kręcono sceny do „Gladiatora”, „Aleksandra”, przygód „Indiana Jonesa”.

Atrakcje turystyczne: trekkingi po pustyni i w sięgających 4 tys. m górach Atlas, śródziemnomorskie plaże, hammam – łaźnie parowe, wyroby artystyczne i rękodzieło z gwarnych suków (bazarów). Najdogodniej odwiedzać Maroko od marca do maja, gdy panują temperatury zbliżone do tych na europejskim wybrzeżu Morza Śródziemnego.

Kuchnia arabska z wpływami europejskimi. Zdaniem specjalistów, w marokańskiej kuchni ogniskują się archaiczne obyczaje Beduinów i Berberów, a więc ludów prowadzących koczowniczy tryb życia, zajmujących się pasterstwem. Rodzime przepisy wzbogaciły przyprawy przywożone z dalekich krain przez arabskich kupców. Wpływy francuskie przeniknęły do obyczajowości i kuchni w okresie kolonialnym. –> kuchnia Maroka to odrębny, szeroki temat.

Gdzie indziej nie znajdziecie: olejek arganowy pozyskiwany z endemicznego gatunku drzew arganowych (rosną jedynie w południowo zachodniej części kraju); używany od wieków jako kosmetyk, medykament i dodatek do potraw, nazywany jest eliksirem młodości (a także marokańskim złotem); moda na jego stosowanie opanowała dopiero niedawno świat (www.olejekarganowy.org).

W Internecie: www.abcmaroko.pl
Maroko w CIA Factbook: www.cia.gov

Powiązane (dostępne w archiwum):
Maroko – zdrowie i uroda spod drzewa życia
Włochy, Veneto, Sottomarina – marokański interes na plaży

Materiał przygotowany do internetowej edycji magazynu „Świat. Podróże. Kultura.”

Egipt – standardowo turystyczny

Rozległy pustynny kraj, w którym życie koncentruje się w wąskim pasie doliny Nilu, w delcie rzeki i na morskich wybrzeżach. Powierzchnia kraju wynosi nieco ponad 1 mln km². Kraj zamieszkuje blisko 80 milionów ludzi. Stolicą jest Kair, który przekształcił się w 17-milionową aglomerację.

Egipt turystyczny to przede wszystkim pamiątki starożytności odkrywane przez archeologów od XIX wieku. Kairskie muzeum posiada największą na świecie kolekcję egipskich starożytności. Pod gołym niebem zachowały się kompleksy piramid, świątynia w Abu Simbel, budowle Aleksandrii, Luksoru, Karnaku i Asuanu. Mozaikę zabytków z czasów faraonów uzupełniają obiekty wzniesione przez Greków, Rzymian i Arabów. Na liście atrakcji przyrodniczych czołowe miejsce zajmują przybrzeżne rafy koralowe, biblijne szczyty Synaju: Góra Świętej Katarzyny (najwyższa w Egipcie, 2629 m) i Góra Mojżesza (2285 m) oraz złociste plaże Dahab.

Kair
Gwarne, ludne i bez wątpienia egzotyczne miasto, które równie mocno zachwyca co męczy. Do najczęściej odwiedzanych należy w nim Muzeum Egipskie, placówka której historia sięga 1835 roku. Imponująca kolekcja liczy około 120 tysięcy archeologicznych znalezisk. W mieście znajdują się pamiątki wszystkich cywilizacji, które przez tysiąclecia tworzyły Egipt. Najsilniejsze piętno odcisnęli władający miastem od 642 roku Arabowie. Wznieśli szereg budowli, w tym ponad 500 meczetów. Do dziś jest to jedno z centrów współczesnego świata muzułmańskiego, którego symbolem jest medresa przy meczecie Al-Azhar. Uczelnia oferuje studia na różnorodnych kierunkach; mogą w niej studiować kobiety. Najlepszy widok na miasto roztacza się z liczącej 187 metrów wysokości wieży telewizyjnej – z platformy widokowej lub usytuowanej kondygnację niżej obrotowej restauracji.

Giza
Na obrzeżach kairskiej aglomeracji, na pustyni pod starożytnym miastem Giza, wznoszą się pochodzące sprzed 5500 lat piramidy. Cheopsa, opiewana jako jeden z cudów świata już przez starożytnych, Chefrena i mniejsza od nich, ale słynąca z ciekawego, dobrze zachowanego wystroju Mykerinosa. Z piramidą Chefrena związany jest monumentalny Sfinks o ciele lwa z głową faraona. W sąsiedztwie znajduje się szereg mniejszych budowli – świątyń i grobowców królowych oraz dostojników państwowych.

Luksor i Karnak
Tworzą zwarty, rozdzielony jedynie kanałem kompleks, traktowany jako jedno miasto. Położone na prawym brzegu Nilu w południowym Egipcie, szczyci się największym na świecie zespołem budowli starożytnych. Ozdobą Luksoru jest Świątynia Narodzin Amona (boga słońca, zwanego inaczej Ra). W Karnaku jest kompleks świątyń. Centralne miejsce zajmuje wśród nich poświęcona Amonowi. Aleje procesyjne łączą ją z mniejszymi, dedykowanymi bogu wojny Chonsu i żonie Amona, bogini Mut. Zespoły Luksoru i Karnaku łączy aleja procesyjna długości ok. 3 km. Zdobi ja szereg sfinksów z baranimi głowami. Baran był zwierzęciem boga słońca.

Dolina Królów
Położona w pobliżu Luksoru nekropolia władców z kilku dynastii, władających Egiptem przez blisko 500 lat. Dotychczas odkryto 63 wykute w skałach grobowce. Najsłynniejszym, z powodu zachowanego wyposażenia, stał się grobowiec Tutanchamona. Bezcenne skarby z bogato przybraną mumią faraona znajdują się dziś w Muzeum Egipskim w Kairze.

Świątynie Ramzesa II w Abu Simbel
Podczas spiętrzenia Nilu Wielką Tamą Asuańską, przesunięto je tak, że znalazły się 65 metrów wyżej, ponad lustrem wody sztucznego Jeziora Nasera. Zachował się dzięki temu efektowny chwyt starożytnych budowniczych. Przez specjalny otwór w Wielkiej Świątyni, dwa razy do roku zagląda do wnętrza wschodzące słońce. Oświetla posągi Amona, Ramzesa II i Re-Horachte, nie dotykając wizerunku boga ciemności Ptaha. Operacja zakończyła się powodzeniem, choć zjawisko możemy podziwiać o dzień później niż się to działo w oryginalnym miejscu. Pracami kierował Polak, desygnowany przez UNESCO profesor Kazimierz Michałowski.

Aleksandria
Założona w 332 roku przez Aleksandra Macedońskiego, stała się promieniującym na cały basen Morza Śródziemnego centrum rozwoju nauki i handlu. Pod rządami Arabów, którzy zajęli Egipt w VII wieku miasto rozwinęło się. Do legendy przeszła tutejsza biblioteka, która spłonęła podczas inwazji Cezara w połowie I wieku. Tradycję legendarnej biblioteki oraz księgozbiorów gromadzonych w następnych stuleciach, przejęła otwarta w 2002 roku Bibliotheca Alexandrina. Wielokulturowe miasto, pełne kościołów i meczetów, uchodzi po dziś dzień za bramę Egiptu i pełni rolę kulturalnej stolicy kraju.

Nadmorskie centra
Wzdłuż wybrzeża Morza Czerwonego ciągnie się słynna rafa koralowa, kusząc bogactwem barw i kształtów. W sąsiedztwie znajdują się także liczne wraki. Niewielka wioska Hurghada przekształciła się w związku z tym w jedną z najbardziej popularnych na świecie baz nurkowych. Konkuruje z nią Sharm el-Sheik, położone na półwyspie Synaj – również popularna baza nurkowa, ale także modne miejsce startu pustynnych eskapad oraz wycieczek na Górę Świętej Katarzyny i utożsamianą z biblijnym Horebem, Górę Mojżesza. Wachlarza nadmorskich kurortów dopełnia Dahab, znane – zgodnie z nazwą – ze złocistych piaszczystych plaż.

INFO
Informacje turystyczne o Egipcie (również w jęz. polskim): www.egypt.travel

Tekst był częścią materiału publikowanego na łamach magazynu „Farmacja i Ja” w 2010 roku, pt. „Apteki pod piramidami”.